Kirola eta gizartea Kirola eta Osasuna
Babesa
Termikoki babestu behar gara. Hotzatik babesten eta izozketak eta hipotermiak saihesten ikasi behar dugu. Arropa gehiegi ez da jantzi behar, kontrako arazoekin topa baikaitezke, deshidratazioarekin edo bero-kolpearekin.
Hotzatik babesteko organismoak azalaren odol-hodien konstrikzioa eragiten du, zirkulazioaren murrizketa eta barrutiko bero-galeraren murrizketa ekarriz. Termoerregulazio hau oso intentsoa izan daiteke, alde distalen (adb: hatz eta sudur) tenperatura ingurunearen tenperaturaren berdina izatera hel daitekeelarik, honek dakarren izozketa larriaren arriskuarekin. Hotzikara termikoak muskulu-uzkurdura erritmikoak eragiten ditu beroa ekoitziz, baina azken hau ez da oso handia. Tiroide eta giltzurrungaineko guruinek beroa ekoitz dezakete gantzak errez. Honek jateko gogoa dakar, fenomeno hau ingurune hotzetan errez ikus daiteke. Azalaren babesa emendatzeko arropa egokia behar da. Arropak ematen duen babesa CLO neurketaren bidez kuantifika daiteke. Entrenamendurako txandal batek 0.3 CLO luke eta polora espediziorako arropak 5 CLO. Praktikan, azala atmosferaren hotzatik isladatua egon behar du zenbait aire-geruzen bidez, gorputzeko kalorien kanporanzko eroatea galeraziz. Egun, zuntz sintetiko arinak erabiltzen dira, hauek airea gordetzen duten bitartean, hezetasuna kanpora atera daiteke. Azken urteetan asko hobetu dira eta forro polarra eta zuntza dauzkagu artilea ordezkatuz. Ur eta haizetik gerizatzeko Gore-Tex bezalako zira jantzi behar dugu, izerdiak sortutako ur-lurrina ateratzen uzten duena ura barrura sartzen utzi gabe. Aholkatzen den taktika bat hurrengoa litzatzeke: bero gehiegi dugunean arropa kendu eta hotza sentitu bezain pronto jantzi berriz.
Esfortzu fisikoak dakarren berotik babesteko organismoak izerdia erabiltzen du. Muskulu-uzkurdurak ekoitzitako energiaren %80a bero modura galtzen da. Ahalegin fisikoarekin zirkulazio periferikoa eta azalaren tenperatura emendatzen da. Arnasketaren bidez ere beroa galtzen da eta haur eta zenbait emakumeetan gertatzen den antzera, izerdi-guruinak gutxi garatuta daudenean arnasketa bizkortzen da. Tenperatura 37º C baino handiagoa denean beroa galtzeko mekanismorik garrantzitsuena izerdia da. Izerdi-litro bakar batek 400 Kcal galtzea baimentzen du. Galdutako urak gorputz-nukleoaren berotasuna berarekin eramaten du. Galera hau atmosfera hotz eta haizetsu batean gaudenean azkarragoa da. Beroa egiten duenean arropa berogarriak kendu behar ditugu baina gero berriz jantzi beharko ditugu ingurune hotz batean baikaude.
Iturria: Dr. Enrique Pérez de Ayala
Informazio gehiago: www.medicina-deportiva.net
Estatu mailako lehiaketak
Gipuzkoako taldeak !!
Nazioarteko eta Estatu Mailako Lehiaketak
-
Futbola
2026/1/25granada cf 0
sd eibar 0
-
Futbola
2026/1/18real sociedad de fútbol 2
fc barcelona 1
-
Mahai tenisa
2026/1/18irun leka enea 4
t.m.defense la palma 2
-
Futbola
2026/1/18sd eibar 1
madrid cf femenino 3
-
Areto Futbola
2026/1/18amixalan anaitasuna sd 1
cmo valves lauburu ibarra 5
-
Eskubaloia
2026/1/18super amara bera bera 20
atticgo bm elche 25